Tóm tắt
Chọn một đoạn ngắn có phụ đề chính xác bằng ngôn ngữ bạn đang học. Phát một câu, gõ lại những gì nghe được rồi kiểm tra với phụ đề để tìm chỗ nghe sót. Nghe lại đoạn khó và để ý hiện tượng nối âm, âm đọc nhẹ hoặc các âm gần giống nhau trước khi chuyển tiếp. Chế độ Nghe chép chính tả (Dictation) của LinguaCap phát video theo từng câu và kiểm tra câu trả lời.
Vì sao nghe chép chính tả hiệu quả?
Trong lời nói tự nhiên, các từ nối vào nhau, từ ngắn có thể bị đọc lướt và âm có thể thay đổi. Khi nghe lấy ý, não tự điền vào chỗ trống nên bạn dễ bỏ qua những gì mình không nghe thấy. Gõ lại từng từ buộc bạn chú ý vào âm thanh. Đối chiếu với văn bản sẽ chỉ ra chính xác chỗ bạn nghe nhầm.
Trong nghiên cứu về kỹ năng nghe, đây là quá trình xử lý từ dưới lên: nhận dạng âm và từ. Suy ra nghĩa từ ngữ cảnh là quá trình từ trên xuống (Vandergrift và Goh, 2012). Người nghe thành thạo dùng cả hai. Nghe chép chính tả rèn khả năng nhận dạng âm và từ, vốn ít được luyện khi chỉ xem video.
Cách luyện nghe chép chính tả
- Chọn đoạn video từ một đến ba phút có phụ đề bằng ngôn ngữ bạn đang học. Ưu tiên phụ đề do người viết thay vì phụ đề tự động.
- Ẩn phụ đề rồi phát một câu.
- Gõ lại tất cả những gì bạn nghe được. Nghe lại tối đa ba lần và chừa chỗ trống ở phần chưa nghe ra.
- Đối chiếu câu trả lời với phụ đề.
- Xem từng lỗi và tìm nguyên nhân. Có thể hai từ bị nối âm, một từ ngắn được đọc nhẹ, một âm dễ nhầm hoặc bạn chưa biết từ đó.
- Nghe lại một lượt trong khi đọc phụ đề rồi chuyển sang câu tiếp theo.
Nghe chép chính tả trong LinguaCap
Mở bản chép lời của video trong tiện ích LinguaCap rồi chuyển sang Nghe chép chính tả (Dictation). LinguaCap phát từng câu. Bạn có thể gõ cả câu hoặc chỉ điền từ còn thiếu. Chế độ điền từ dễ hơn cho người mới. Kiểm tra câu trả lời để xem từ nào đúng, thiếu hoặc thừa. Bạn có thể mở đáp án khi bí và xem kết quả cuối buổi.
Nghe chép chính tả hoạt động trên YouTube, Netflix và các trang khác có phụ đề hiển thị trong LinguaCap. Ứng dụng iPhone và Android cũng có tính năng này trên các trang tương thích. Lưu những từ bạn nghe sót để ôn lại bằng thẻ ghi nhớ.
Cách tập theo trình độ
- Mới bắt đầu: chọn video nói chậm dành cho người học và dùng chế độ điền từ còn thiếu. Mỗi buổi tập một hoặc hai câu là đủ.
- Trung cấp: chép cả câu từ vlog hoặc phỏng vấn. Chú ý đuôi từ và các dấu hiệu ngữ pháp.
- Nâng cao: tập với lời thoại nhanh trong phim bộ, có người nói chen nhau và dùng tiếng lóng.
Mỗi lỗi cho bạn biết điều gì?
- Bỏ sót từ ngắn như mạo từ, giới từ và đại từ: nghe kỹ các từ chức năng và cách chúng được đọc nhẹ.
- Nghe hai từ thành một: để ý cách người nói nối âm giữa các từ.
- Nghe nhầm thành một từ gần giống: luyện phân biệt các cặp âm như ship và sheep trong tiếng Anh, hoặc pero và perro trong tiếng Tây Ban Nha.
- Không gõ được một từ nào đó: có thể đây là từ mới, hãy lưu lại để ôn.
Kết hợp nghe chép chính tả với luyện nói đuổi. Trước tiên, nghe cho rõ từng từ rồi tự nói lại cả câu.
Câu hỏi thường gặp
Nghe chép chính tả có ích khi học ngoại ngữ không?
Có. Bài tập giúp bạn nghe được từng từ, xác định đúng âm và từ mình nghe sót, đồng thời luyện viết đúng chính tả.
Một buổi nghe chép chính tả nên kéo dài bao lâu?
Tập từ mười đến hai mươi phút hoặc làm khoảng mười đến hai mươi câu. Dừng khi bạn vẫn còn tập trung.
Tôi có thể dùng phụ đề tự động để nghe chép chính tả không?
Có, nhưng phụ đề tự động có thể sai. Khi đối chiếu câu trả lời, phụ đề do người viết đáng tin cậy hơn nhiều.
Chép cả câu và điền từ còn thiếu khác nhau thế nào?
Ở chế độ chép cả câu, bạn gõ lại toàn bộ câu. Ở chế độ điền từ, bạn chỉ điền vào chỗ trống. Người mới có thể bắt đầu với chế độ thứ hai.
Nguồn tham khảo và kiểm chứng
Bài viết do đội ngũ LinguaCap biên soạn. Tính năng của trang web, ứng dụng và điều khoản gói dịch vụ có thể thay đổi. Xem các nguồn chính thức để biết thông tin hiện hành.
Biến video thành bài nghe chép chính tả
Thêm LinguaCap vào Chrome để luyện với YouTube và Netflix hoặc mở YouTube trong ứng dụng trên điện thoại.